Esperanto kaj la homoj, kiuj parolis ĝin, el Valencio kaj el aliloke: personoj, lokoj kaj okazintaĵoj el la pasinteco.
Kategorioj
La 1-an de majo 1968, platformo de 400 kvadrataj metroj starigita antaŭ Rimini proklamis sin sendependa ŝtato sub la nomo Esperanta Respubliko de la Insulo de la Rozoj. Ĝi havis flagon, registaron, poŝtmarkojn, monprojekton kaj oficialan lingvon: Esperanton. Ĝia fondinto…
En 1978 kolektanto el Moià presis per ciklostilo demandon kiun neniu en la movado volis respondi: kio okazos al nia kolekto kiam ni mortos? La respondon konstruis tri personoj —Sant Pau d’Ordal, Moià kaj Budapeŝto— dum kvardek jaroj, kaj ĝi…
En oktobro de 1907 internacia komisiono kunveninta en Parizo ekzamenis la projektojn de helpa lingvo kiuj kuŝis sur la tablo kaj decidis ke la plej bona estas Esperanto. Sed ne precize la Esperanto kiun parolis la esperantistoj: ĝi akceptis ĝin…
La plej bona stilisto de la unua generacio forlasis Esperanton neniam doninte klarigojn. La tekstoj kiujn li lasis ebligas rekonstrui, kio ŝajnis al li difekta en la lingvo, kaj kial Zamenhof ne atentis lin. La Lingva Komitato de Esperanto kunveninta…
Kapo de la artikolo «Pri reformoj en Esperanto», publikigita de Zamenhof en La Esperantisto en januaro de 1894. Esperanto havis sep jarojn kiam ĝi travivis sian unuan grandan krizon ĉirkaŭ demando kiu ankoraŭ hodiaŭ revenas ĉiumomente: se planlingvo havas difektojn,…
Kiam Ludwik Zamenhof naskiĝis en 1859, Bjalistoko ne estis pola urbo en kiu hazarde oni parolis multajn lingvojn. Ĝi estis urbo de la Rusa Imperio, plimulte juda, en regiono kiu plurfoje ŝanĝis suverenecon, trapasita de la konflikto inter la rusa…
Kazimierz Bein ekkonis Esperanton en 1887, kiam la lingvo ĵus naskiĝis, sed li ne dediĉis sin al ĝi serioze ĝis dek ses jaroj poste. En ok jaroj li fariĝis ĝia plej bona tradukisto kaj la aŭtoro de la unua vortaro…
Antaŭ Esperanto ekzistis alia internacia lingvo kiu ŝajnis destinita triumfi. Ĝi havis klubojn en multaj landoj, revuojn, lernolibrojn, atestitajn instruistojn kaj internaciajn kongresojn. En 1889 ĝiaj parolantoj eĉ okazigis en Parizo kongreson tute en tiu lingvo. Ĝi ne estis Esperanto.…
Alfonso la 13-a kaj Esperanto viditaj el Valencio: la honora prezidanteco de 1909, ordeno, pri kies grado la fontoj ne interkonsentas, la Reĝa Ordono de 1911 kaj tiu de 1923 — kaj kio restis el ĉio tio kiam finiĝis la…
Ludwik Lejzer Zamenhof mortis en Varsovio la 14-an de aprilo 1917, dudek du jarojn antaŭ la germana invado de Pollando. Liaj tri gefiloj —Adam, Zofia kaj Lidia— estis murditaj inter 1940 kaj 1942. Neniu el la tri atingis la finon…
Leŭtenantkolonelo de la Ĝenerala Stabo, oficiro de Telegrafoj, artileria kapitano kiu parolis esperante de unu balono al alia: kiuj estis la militistoj kiuj fondis la valencian esperantismon kaj kion diras —kaj kion ne diras— la fontoj pri kial estis tiom…
La kuracisto kiu subskribis la ŝercojn de la Boletín kaj prezidis Hispanan Esperanto-Federacion el Valencio De sia fondiĝo en 1947 ĝis la translokiĝo en 1962, la Hispana Esperanto-Federacio estis, praktike, valencia institucio: la sidejo ĉi tie, la revuo farita ĉi…
Unu izolita frazo en interparolo de antaŭ unu tago kondukis nin ĝis libro el 1937. Franca esperantisto kiu ofte venadis al Valencio, kaj kiun en la hejmo de valencia esperantisto oni preferis ne akcepti, estis publikiginta la rakonton pri la…
En la nokto de la 12-a de majo 1932 forbrulis la Muzeo de Natura Historio de la Universitato de Valencio. El centmiloj da pecoj saviĝis ĉirkaŭ tricent. Kvin monatojn poste la vitrinoj rekomencis pleniĝi per materialo sendita el Ĝenevo, Zuriko,…
Antaŭ ol esti gravuloj de la valencia grupo, Augusto Casquero kaj Alicia Ballester esperantumis en Madrido. Ŝi nun rakontas: kvar sinsekvaj ejoj, kursoj ĉiutage en du kaj tri vicoj, koruso, kiu kantis en Esperanto ĉe la Habanera-Festivalo de Torrevieja, kaj…
Inter 2005 kaj 2015 ekzistis trimonata revuo en Esperanto, kiu deklaris sin feminisma kaj kiu portis en la subtitolo averton: ĝi ne estis nur por virinoj. Ĝi nomiĝis Femina, ĝi estis presata en Svislando kaj prezentis sin kiel la solan…
Dum preskaŭ tridek jaroj, la hispana esperantismo ĉiujare transdonis medalon al la edzino de elstara esperantisto. Ne pro propra agado en la lingvo, sed pro tio, ke ŝi subtenis lin. Ĝi nomiĝis Klara Silbernik, kiel la edzino de Zamenhof, kaj…
Atesto pri kursoj, radio, teatro, fotoj kaj junulara esperantista memoro en la Valencio de la sesdekaj jaroj. Enkonduko de la Grup Esperanto de València Ni, la Valencia Esperanto-Grupo, volas kunhavigi ateston, kiu atingis nin antaŭ nelonge kaj kiun ni konsideras…
Dum jaroj, la kongresoj de esperanto elektis «Fraŭlinon Esperanto». Ĝi ne estis ŝerco en la koridoro: ĝi aperis en la oficiala programo, inter la meso en esperanto kaj la sabata ekskurso. Kaj kelkaj el la elektitoj poste gvidis la movadon,…
La Universitato de Valencio proponis, dum la unuaj jaroj de Interreto, esperantan version de la ĉefa hejmpaĝo de www.uv.es. Pluraj konservitaj kaptaĵoj en Wayback Machine pruvas, ke tiu paĝo estis disponebla almenaŭ inter januaro 1997 kaj decembro 2000. La kapo…
La 27-an de februaro 2013 estis registrita en Oliva la Valencia Esperanto-Asocio —VEA en ĝiaj internaj paperoj—, kun numero CV-01-050737-V. Ĝi naskiĝis el juna generacio interligita per interreto, kaj kvankam la reto kiu ĝin impulsis dividiĝis ses semajnojn poste, la…
Komence de ĉi tiu jarcento, la valencilingvaj tekstoj, per kiuj Grupo Esperanto de Valencia prezentis sin al la publiko, estis skribitaj laŭ la ortografio de la Normes del Puig, la kodigo de la Real Acadèmia de Cultura Valenciana, kaj ne…
De la 2-a ĝis la 7-a de marto 1998, la Filologia Fakultato de la Universitato de Valencio okazigis Esperanto-kurson kiu valoris du kreditojn de libera elekto. Laŭ la bulteno de la grupo, ĝi estis la unua Esperanto-kurso en la tuta…
En januaro 1994, Augusto Casquero de la Cruz petis al la Eduka Konsilantaro (Conselleria d’Educació) ke lia dekjara filo rajtu studi Esperanton anstataŭ la anglan en la publika lernejo, kaj li mem proponis instrui la lecionojn senpage. La Konsilantaro rifuzis.…
La 3-an de februaro 1991, en Cheste, la prezidantoj de kvar esperantaj asocioj subskribis la fondan akton de la Valencia Esperanto-Federacio kaj aprobis ĝian statuton. La Valencia Generalitato enskribis ĝin la 13-an de majo 1991 kun la numero 52 en…
