De la 21-a ĝis la 23-a de junio 2013, Oliva gastigis la Valencian Esperanto-Renkontiĝon, organizitan de la Esperanto-Klubo de Oliva. Ĉeestis esperantistoj el Italio, el Germanio kaj el multaj lokoj de Hispanio.
La kroniko pri ĝi, publikigita de El Periòdic la 2-an de julio 2013, detalas tre plenan semajnfinon: ludoj, prelegoj, dancoj, kursoj kaj gvidata vizito tra la urbo, multaj el la aktivaĵoj en la Casa de Gregori Maians kaj en la Casal Jove.
La organizanto estis la Esperanto-Klubo de Oliva, fondita unu jaron antaŭe de grupo da junuloj, kiuj tie okazigis aktivaĵojn ĉiusemajne. La kroniko finiĝas per rimarko inda je konservo: la renkontiĝo servis por konstati, ke en Valencilando estas multaj parolantoj de Esperanto, de ĉiuj aĝoj kaj devenoj, kiuj ofte konatiĝas per interreto kaj per la sociaj retoj. Por pliaj informoj ĝi sendis al esperantoval.com, la retejo de la valencia movado de tiuj jaroj.
Kiel la aliaj valenciaj renkontiĝoj, la eldono de la sekva jaro okazis en alia loko.
Kiu proponis ĝin: la grupo de Valencio, en 2012
La renkontiĝo ne naskiĝis en Oliva. Ĝin proponis la Valencia Esperanto-Grupo, kaj la klubo de Oliva ricevis la proponon neatendite. Tion diras du sendependaj dokumentoj de la sama jaro.
La 8-an de septembro 2012, la paĝo de la Oliva Esperanto-Klub’ publikigis afiŝon kun la surskribo «NOTICIA» —novaĵo—: «La asociación de esperanto de Valencia nos ha propuesto que se lleve a cabo el congreso valenciano de esperanto del año 2013 en Oliva», t.e. la esperanto-asocio de Valencio proponis al ni okazigi en Oliva la valencian esperanto-kongreson de 2013. Sube, mienon de surprizo —O__o— kaj demandon al la legantoj: «¿Qué opináis? ¿Es buena idea?» —kion vi opinias? ĉu bona ideo?
En la sama jaro, Enric Baltasar, prezidanto de la klubo, rakontis tion en la Boletín de Hispana Esperanto-Federacio, numero 399, en artikolo titolita «Oliva Esperanto-Klub’: nova asocio, ĝia stato kaj rivelo»:
Aparte sed rilate, Valencia Esperanto-Grupo proponis al ni aranĝi en Oliva la venontan Valencia Esperanto-Renkontiĝo en junio de la jaro 2013, sed… divenu, ni bezonas oficialecon por povi fari tion!

Paĝo 6 de la Boletín 399 de HEF, kun la artikolo de Enric Baltasar pri la Oliva Esperanto-Klub' kaj aera foto de la kastelo de Sankta Anna en Oliva.
La problemo: klubo kiu ne estis oficiala
La sama artikolo klarigas, kial tio estis problemo. La klubo estis nova —«2011, tie ĉi tio estas pli morta ol viva. 2012, du esperantistoj en Olivo (Valencio). Post sep monatoj, nova Esperanto-asocio kun 20 membroj nun»— kaj ne estis registrita, kaj loka regulo malpermesis al neoficialaj asocioj uzi lokalojn de la urbodomo. Ili provis ŝanĝi ĝin, sen rezulto. Dume ili kunvenis, skribas Baltasar, «en la domo de mia avo», kie «la spaco mankas ĉiam». La eliron kiun li vidis estis «provi oficialigi la asocion, sed tio daŭras pli ol necese».
La 10-an de julio 2012 la paĝo de la klubo jam anoncis, ke la asocio estas «preoficializada» —antaŭoficialigita. En la Asocia Registro de la Generalitat la Oliva Esperanto-Klub’ ne aperas: la sola esperantista organizaĵo registrita en Oliva estas la Valencia Esperanto-Asocio, kun dato de la 27-a de februaro 2013, kvar monatojn antaŭ la renkontiĝo.
Oliva kaj la grupo de Valencio, somere de 2012
La propono ne falis en la malplenon, ĉar la du grupoj jam interrilatis. La merkredon 18-an de julio 2012, ok anoj de la klubo de Oliva prenis la trajnon por iri al la semajna kunveno de la Valencia Esperanto-Grupo. La afiŝo kiu kunvokis ilin fiksis la rendevuon je la 18:40 en la Norda Stacidomo, kun la averto «sed puntuales, que no llegaremos xD» —estu akurataj, ĉar ni ne alvenos—, kaj petis, ke kiu ne iros, formetu sian etikedon el la foto. Posta komento en la sama publikaĵo resumis ĝin: «Charlamos, compramos libros, incluso nos regalaron un posabanderas» —ni babilis, aĉetis librojn, eĉ oni donacis al ni flagtenilon.

Afiŝo de la kunveno de la 18-a de julio 2012 antaŭ la Norda Stacidomo de Valencio, kun la loko kaj la horo de la rendevuo.
Du programoj kiuj ne diras la samon
Konserviĝas du, kaj ili ne kongruas. Tiu anoncita de la retejo la 13-an de junio, ok tagojn antaŭe, kaj la «Programa definitivo» (definitiva programo) kiun la klubo disdonis PDF-e, konservita ankaŭ en la Interreta Arkivo. Inter la unua kaj la dua falas naŭ programeroj, aliaj eniras, kaj la dimanĉo ŝanĝiĝas tute.
La definitiva, laŭ tagoj:
- Vendredo 21-a. Neoficiala malfermo en la Domo de Gregori Maians; inaŭguro de bildekspozicio en la Casal Jove, kun la verkoj vendataj; montro de valencia vestaĵo ĉe la placo de la urbodomo; «Kio estas Esperanto?», por tiuj kiuj ne parolis ĝin; enkonduka kurso; oficiala malfermo kun la urbodelegitaro, donaco al la Urba Biblioteko kaj honorvino, kun ronda tablo «Kial ni parolas Esperanton?» en pluraj lingvoj; rolludo «la homlupo»; kaj vespermanĝo per tapaoj ĉe la Gastronomia Foiro de Oliva —tapao kaj trinkaĵo, du eŭroj.
- Sabato 22-a. Flugpilkado kaj luktartoj ĉe la plaĝo Mitja Galta; vingustumado; tagmanĝo per forna rizo kun aperitivoj kaj akvomelono, kvar eŭroj kaj duono; peĉakuĉo de mallongaj prezentoj, kies temojn la faldfolio listigas —framasonismo, etika bankado, anarkiismo, valencia kulturo, videoludoj kaj «la gefiloj de esperantistoj estas genioj»—; danckurso; grupfoto; «Nova vidpunkto pri la valencia Esperanto-movado»; «Esperanto estas en la aero: originala surprizo»; konkurso de poezio en Esperanto kaj en la kataluna, malferma al ĉiuj kaj kun libera temo, per propraj aŭ fremdaj poemoj; kaj vespermanĝo per peklaĵoj, kukoj kaj sandviĉoj, kun loterio de tipaj produktoj de la regionoj Safor kaj Marina Alta, ses eŭroj.
- Dimanĉo 23-a. Gvidata turisma vizito; prelego pri TEJO, la tutmonda organizo de junaj esperantistoj; prelego pri KEJ, la junulara sekcio de Esperanto-asocio; komparo de la vortprovizo de Esperanto kun pluraj lingvoj; prezento de la hispana federacio kaj de ĝia junulara sekcio; kaj ferma tagmanĝo.
Partopreni kostis kvin eŭrojn tage kaj dek kvin por la tri tagoj. La faldfolio markas verde la malfermajn kaj senpagajn programerojn kaj oranĝe tiujn nur por kotizintoj, kaj finiĝas per du mapoj: tiu de la lokoj de la renkontiĝo kaj tiu de la partoprenantoj, po unu punkto por ĉiu loko el kiu venis almenaŭ unu esperantisto.
Kio malaperis estas same priskriba. Foriras la ŝakturniro kaj la monologoj —jam anoncitaj kiel «eblo»—, la valenciaj rakontoj kaj la masko-metiejo, kaj la paela konkurso, anstataŭigita per tagmanĝo de forna rizo. Kaj la anoncita dimanĉo —«Politiko kaj Esperanto en Eŭropa Unio», la metiejo pri kanji-skribado kaj «La esperantistoj loĝas en alia galaksio»— cedas lokon al kvar prezentoj de Esperanto-asocioj.
Kiel ĝi estis organizita
La projekto venis de la antaŭa somero, sed la reto kiu ĝin efektivigis stariĝis en kvin monatoj. La 28-an de januaro 2013 kreiĝis la dissendolisto valencia-esperantistaro, ĉe la servilo de la kolektivo Riseup, ĝuste por kunordigi ĝin, kaj vikio kie ĉiu povis redakti la programon kaj disdividi taskojn. La 7-an de februaro la klubo de Oliva kunvokis tion, kion ĝi nomis sia «unua eksterordinara kunsido», por vendredo la 15-a kaj nur por membroj, kun tagordo kiu estas rekte tiu de la renkontiĝo: programo, loĝado, reklamvideo, konkurso, datoj kaj prezoj.
Du el la anoncitaj programeroj venis de tie. La prelego pri kiom da valenciaj esperantistoj estas estis la rezulto de censo kiun Enric Baltasar, prezidanto de la Esperanto-Klubo de Oliva, faris vilaĝon post vilaĝo: en februaro li demandis en la listo ĉu iu konas esperantistojn el Cheste kaj el Burjassot, kaj iama ano de Esperanto Rondeto respondis al li, ke en Cheste estos facile, ĉar «la tuta vilaĝo scias ion pri ĉi tiu temo». Kaj la koncerto venis de punk-grupo tiam formiĝanta en Oliva por la okazo, kiu tradukis kantojn al Esperanto kaj serĉis kantiston per liberiga anonco: ne necesis scii Esperanton, sufiĉis lerni la tekstojn. Neniu el la du atingis la definitivan programon.
La renkontiĝo devis servi ankaŭ por publike prezenti la Valencian Esperanto-Asocion, enskribitan en la registro la 27-an de februaro de tiu jaro. Ĉu la publika prezento efektive okazis, tion ni nenie trovis; kion ni ja scias estas, ke la iniciatinta grupo jam rompiĝis, ĉar la listo kiu ĝin kunordigis fermiĝis la 28-an de aprilo, sep semajnojn antaŭ la renkontiĝo.
Fontoj
- Boletín de Hispana Esperanto-Federacio, n-ro 399 (2012), p. 6: Enric Baltasar, «Oliva Esperanto-Klub’: nova asocio, ĝia stato kaj rivelo». La numero ne troviĝas en la kolekto de Gazetoteko, kiu saltas de 396 al 400; ĝi ja estas plena en la Bitoteko de la federacio.
- Paĝo de la Oliva Esperanto-Klub’ en Facebook, publikaĵoj de la 10-a kaj 12-a de julio 2012, de la 8-a de septembro 2012 kaj de la 7-a de februaro 2013. Ekrankopioj konserviĝas.
- El Periòdic, «Encuentro Internacional de Esperanto en Oliva», 2-a de julio 2013.
- Programo de la renkontiĝo, ĉe
esperantoval.com, kopio de la Interreta Arkivo, de la 13-a de junio 2013. - «Programa definitivo», PDF-faldfolio de la Esperanto-Klubo de Oliva, kopio de la Interreta Arkivo. Kopio konserviĝas.
- Asocia Registro de la Valencia Komunumo, malfermitaj datumoj de la Generalitat.
Pri la dato de ĉi tiu afiŝo
La afiŝo estas datita je la 21-a de junio 2013, la tago en kiu komenciĝis la renkontiĝo, kaj ne je la 2-a de julio, kiam aperis la gazetara kroniko.
Afiŝo retrospektive aldonita la 13-an de aŭgusto 2026 kaj ampleksigita la 11-an kaj la 17-an de septembro 2026. La dato de la afiŝo respondas al la originala dokumento aŭ agado.
Legi en:
