La 8-an de marto 2020, la valencia verkisto Paco Inclán fermis la programon La estación azul, de Radio Nacional de Hispanio, parolante pri sia libro Dadas las circunstancias (Jekyll & Jill). Ni konservas la fragmenton, en kiu li parolas pri Esperanto kaj pri aliaj planlingvoj.
La estación azul estas la literatura programo de RNE. La elsendo de tiu dimanĉo, titolita «Tiempo de misterios», trairis la romanon El manuscrito de aire de Luis García Jambrina kaj la poemaron La casa grande de Rosana Acquaroni, kaj finiĝis per la vojaĝlibro de Paco Inclán, trairo —diras la programpriskribo— «tra mapo de surprizaj, originalaj historioj».
Unu el tiuj historioj rilatas al ni:
Transskribo de la fragmento
Aŭtomata transskribo, korektita nur pri la propraj nomoj; ĝi povas enhavi erarojn. La elsendo estis en la hispana; ĉi tie ĝi aperas tradukita, kaj la kataluna versio konservas la originalon.
Prezentanto [0:00] — Do ni parolas pri ĉi tiu libro Dadas las circunstancias. Ni aŭskultis Paco Inclán, kiu registris la sonpecojn verŝajne per mezkvalita registrilo — jen ĉi tiu; ni ja insistis, uzu la bonan registrilon, sed kion ni faru. Kaj mi diras, ke li parolas al ni pri ĉi tiu vojaĝlibro, pri sendube surprizaj vojaĝoj, el kiu ni lernas multajn aferojn, ĉar ĝi traktas ĉion, kion ni komentis, sed ĝi ankaŭ havas tre longan ĉapitron, kiu kondukas nin tra pluraj urboj kaj temas pri elpensitaj lingvoj. Nu, longa, longa vojaĝo, kiu rilatas al Esperanto, al la esperantista filozofio kaj al aliaj elpensitaj lingvoj. Volapuko, ekzemple — mi esperas, ke mi bone prononcis. Solresol, lingvo bazita sur la muzikaj notoj, aŭ ja, kiel ni rakontis, Esperanto.
Paco Inclán [0:46] — Min tre interesas la historio de la artefaritaj lingvoj kaj precipe la homoj, kiuj dediĉis sian tempon al ilia elpensado. Estas fascina universo, al kiu mi venis pere de mia intereso pri Esperanto, kiu fine montriĝas esti la artefarita lingvo, kiu atingis la plej grandan sukceson kaj disvastiĝon en la historio. Sennombraj lingvaj projektoj, kiuj falis en forgeson kaj al kiuj mi iel volis omaĝi en ĉi tiu rakonto, en ĉi tiu vojaĝo al la lando de Esperanto.
Kunparolantino [1:29] — Verdire estis tempo, kiam estis mode paroli pri Esperanto.
Prezentanto [1:35] — Li rakontas belegajn historiojn pri Esperanto.
Kunparolantino [1:37] — La vorto estas bela: Esperanto.
Prezentanto [1:39] — Ili donis pasporton, flagon, laŭ tio.
Kunparolantino [1:42] — Sed krome estas multaj parolantoj. Mi eniris, iun tagon mi vidis, kaj mi ne scias kiom, sed multaj, multegaj.
Prezentanto [1:49] — Nu, li parolas — mi ja diras, ke la ĉapitro pri Esperanto kaj pri la elpensitaj lingvoj estas kurioza. Tolkien, la senmorta Tolkien, aŭtoro de La Mastro de l’ Ringoj, elpensis kelkajn; ni vidu ĉu iam ni sidiĝu ĉi tie, la tri aŭ kvar, kiuj ni estas, kaj faru elpensitan lingvon, sed facilan.
Kunparolantino [2:04] — Ni elpensis ilin infanaĝe, ni metis la ti antaŭe: ti tu, tie, tie, ti ton, ti to. Ni diradis tiajn aferojn, ĉu ne? Estas ludoj de ĉiuj.
Prezentanto [2:13] — Nu, jen — tio ja estis bona elpensita lingvo. Efektive, jen nia libro de la semajno, ĉi tiu Dadas las circunstancias de Paco, eldonita de Jekyll & Jill; kaj ni devas aĉeti novan registrilon por kiam ni denove intervjuos lin, por ke la sonpecoj sonu iom malpli ladece.
Aŭskulti la tutan programon ĉe RTVE
Afiŝo retrospektive aldonita la 13-an de aŭgusto 2026. La dato de la afiŝo respondas al la originala dokumento aŭ agado.
Legi en: