La 8-an de februaro 2011, la ĵurnalo Las Provincias publikigis en la sekcio de leteroj al la direktoro tekston de Ismael Ejarque Doménech, kuracisto el Requena kaj tiutempe instrua delegito de la Esperanto-Grupo de Valencio, kiu defendis Esperanton kiel alternativon al la angla en la internaciaj rilatoj.
La grupo reproduktis ĝin kelkajn tagojn poste en sia blogo. Jen la originala teksto de la letero:
La turo de Babelo
Mi estas hispana civitano, kiu ofte vojaĝas ene de la Eŭropa Unio. Kaj ĉiufoje kiam mi vojaĝas mi vidas la Turon de Babelo, ĉar estas tiom da lingvoj en la mondo kaj en la Eŭropa Unio. Situacio malfacile administrebla.
Kiel hispano mi devas bone paroli la kastilian kaj, en mia aŭtonoma komunumo, la valencian lingvon, ankaŭ oficialan. Ĉar mi ofte vojaĝas al Italio, mi ankaŭ parolas la italan. Mi estas kuracisto kaj tial mi devas bone scii la anglan, ĉar ĝi estas la lingvo de la scienco, de la teknologio kaj de la internaciaj rilatoj. Resume, mi devas fari grandan lingvan «investon».
Ni vivas en mondo, kie la angla estas la lingvo de la imperio kaj tial ĝi fariĝis la lingua franca. Sed estas multaj civitanoj kaj multaj landoj, kiuj ne konsentas akcepti la anglan kiel lingvon de la internaciaj rilatoj, kvankam ĝi estas la lingvo de la plej forta. Kial ne lerni ankaŭ la ĉinan, se estas tiom da komercaj rilatoj kun Ĉinio?
Ni povas daŭrigi lernante la lingvon, kiu en ĉiu momento estas la imperia lingvo. Tio proponas unucentran lingvan modelon, en kiu la modela lingvo devas esti tiu de Shakespeare. Multaj homoj iras al Usono kaj al Britio por lerni ĝin. Sed, kio se estonte venos alia imperio, kiu venkos la anglan? Kaj se okazos, ke la ĉina fariĝos la estonta superrega lingvo? Kion fari?
Ni povas proponi unucentran «imperian» modelon de internacia lingvo aŭ proponi la policentran modelon de Esperanto. Lingvo kreita en 1887, multe pli facile lernebla ol la angla, en kiu ne ekzistas rilatoj de supereco-malsupereco, ĉar neniu naskiĝis en «Esperantolando». Lingvo de neniu kaj lingvo de ĉiuj. Kie oni lernas Esperanton en la vastaj esperantistaj kluboj disaj tra la tuta mondo. Kaj per kiu oni povas vojaĝi senpage danke al la «Pasporta Servo».
Krome, ĉiujare okazas internacia esperantista kongreso, kiu en 2011 okazos en julio en Kopenhago, Danio. Lingvo por la paco kaj por la toleremo, kun rilato de egaleco inter ĉiuj civitanoj de nia planedo.
Kian mondon ni volas konstrui? La imperian aŭ la policentran?
Fontoj: la letero aperis en Las Provincias la 8-an de februaro 2011 kaj estis reproduktita la 12-an de februaro en la blogo, kiun la grupo havis ĉe Blogger (arkivita kopio), malaktivigita en 2026. La supra teksto estas traduko de la originalo en la kastilia.
Enskribo aldonita retrospektive la 20-an de aŭgusto 2026. La dato de la enskribo respondas al la originala dokumento aŭ agado.
Legi en: Valencià · Castellano
