De la 2-a ĝis la 7-a de marto 1998, la Filologia Fakultato de la Universitato de Valencio okazigis Esperanto-kurson kiu valoris du kreditojn de libera elekto. Laŭ la bulteno de la grupo, ĝi estis la unua Esperanto-kurso en la tuta ŝtato kun oficiala akademia valoro. La instruisto estis Augusto Casquero de la Cruz, kaj la oficiala direktorino, d-rino Berta Raposo Fernández. La klasĉambro havis dudek kvar lokojn kaj enskribiĝis sesdek personoj.
La kronikon subskribas Casquero mem en la Valencia Luno de aprilo 1998, sub titolo kiu tute ne modestis: «Esperanto eniras universitaton tra la granda pordo», antaŭita de eĉ pli rekta superrubriko: «En Valencio, senprecedence!».
Kion signifis la du kreditoj
La klarigo donita de la bulteno estas nun dokumento pri tio, kiel funkciis la tiama hispana universitato:
Ĉiu partoprenanto ricevis atestilon, kiu samtempe valoras du akademiajn kreditojn. En la nuna universitata sistemo en Hispanio, en ĉiu fako ekzistas la normalaj devigaj studobjektoj. Krome, ĉiu studento dum la studado devas devige elekti entute 15 kreditojn inter la diversaj proponataj al li. Ĉi-jare, inter tiuj, oni enmetis la Esperanto-kurson.
Do ĝi ne estis propra studobjekto de iu diplomo: ĝi estis unu el la elektoj de libera elekto kiujn la studentaro devis kompletigi por fini la studojn. Sed ĝi kalkuliĝis, kaj ĝuste tio estis la afero.
La enskribiĝo
Kio okazis kun la aliĝoj rakontas Casquero kun miksaĵo de surprizo kaj kontento:
Tute neantaŭvidite, ĉar la kurso devis okazi en la Lingva Laboratorio de la Fakultato, kiu havas entute 24 lokojn, kvankam oni planis ke la enskribiĝo daŭru ĝis unu monato kaj duono, en nur 4 tagoj enskribiĝis 40 studentoj. Tuj oni komencis forpreni la informajn flugfoliojn, pro manko de spaco, por ke neniu plu enskribiĝu. Tamen, finfine oni akceptis 60, metante pliajn seĝojn en la klasĉambron. Sed, eĉ sen propagando, aliaj 40 interesitoj petis enskribiĝi, kio ne eblis, ĉar ĉiuj pli grandaj klasĉambroj estis okupataj en tiuj datoj.
La bulteno finas la alineon per praktika noto: por la sekva kurso ili jam havis pretan la liston de tiuj kiuj restis ekstere.
La kroniko de Casquero en la Valencia Luno n-ro 46, aprilo 1998, kun la titolo «Esperanto eniras universitaton tra la granda pordo».
La tagoj kaj la horoj
La programo, publikigita en la bulteno de januaro 1998, lokis la lecionojn de la 2-a ĝis la 7-a de marto, ĉiutage de la 17-a ĝis la 20-a horo —lunde ĝis la 21-a— kaj sabate matene, en la Filologia Fakultato de la strato Blasco Ibáñez, 32.
- 2-a de marto, 17.00: inaŭguro, kun la dekanino de Filologio ĉeestanta.
- 7-a de marto, 12.00: fermo en la Salono de Gradoj, kun la prelego de Miguel Fernández, «Sur la spuroj de Federico García Lorca».
Ĉi tie estas malkongruo inter la du fontoj, kaj ni ne solvas ĝin: la programo de januaro anoncis por la inaŭguro prelegon de Gian Carlo Fighiera, «Esperanto preter la jaro 2.000: lingvo aŭ movado?», dum la kroniko de aprilo diras ke tiu kiu prenis la parolon en la inaŭguro estis la profesoro Antonio Alonso, eksprezidanto de la Hispana Esperanto-Federacio. Eblas ke ambaŭ parolis; la bulteno ne klarigas tion.
La promeso de la dekanino
Ĉe la fermo, la dekanino de la Fakultato, d-rino Carmen Morenilla, disdonis la diplomojn kaj, laŭ la kroniko, faris du pliajn aferojn: ŝi rekomendis al la lernantaro daŭrigi kun Esperanto —kiun ŝi nomis «la komunikilo de la estonteco»— kaj kuraĝigis ilin doktoriĝi pri Esperanto en la Fakultato. Kaj ŝi anoncis ion pli grandan:
Samtempe ŝi informis ke, laŭ la planoj de la Fakultato, la studado de Esperanto ne nur estos studobjekto de libera elekto, sed normala studobjekto de la fako.
Ni ne havas ateston ke tio efektive okazis. La bulteno de oktobro 1998 ankoraŭ konsideris ĝin probabla —«probable ankaŭ ĉi-jare estos Esperanto-kurso en la Filologia Fakultato, kun oficiala akademia valoro»—, sed ni trovis neniun postan numeron kiu konfirmas nek unu aferon nek la alian.
Kaj indas diri kial ni ĝin ne havas: la bulteno ĉesis aperi. De la numero 47, de oktobro 1998, oni saltas al la 48-a, de marto 2002, kun la numerado sinsekva —neniu ekzemplero mankas survoje: dum tri jaroj kaj duono aperis neniu. Do la silento pri la promeso de la dekanino ne diras ke ĝi ne plenumiĝis: ĝi diras ke la atestanto kiu tion rakontus eksilentis. Ĝi estas malfermita demando, kaj tiu kiu povas ĝin fermi estas Berta Raposo, kiu direktis la kurson.
Kiuj ebligis ĝin
La kroniko atribuas la klopodojn al d-rino Berta Raposo kaj al Jesús Raposo Montero, antaŭ la dekanino. Berta Raposo aperis kiel oficiala direktorino de la kurso —la administra postulo por ke tia kurso povu ekzisti— kaj Casquero kiel instruisto.
Ne estis la unua fojo ke Casquero instruis tie: en 1996 li jam okazigis tie du kursojn preskaŭ sinsekve, unu en aprilo kaj la alian en novembro, «danke al la granda helpo kaj la entuziasmo de la dekanino». Kaj en decembro de tiu jaro, li kaj Juan Antonio Giménez García parolis unu horon kaj duonon pri Esperanto kaj pri ĝiaj instrumetodoj en la studobjekto «Didaktiko de la Lingvoj» de la Fakultato de Edukaj Sciencoj.
Novaĵo kun nuancoj
La frazo «la unua en la tuta ŝtato kun oficiala akademia valoro» estas el la bulteno de la grupo, kaj konvenas legi ĝin kun du precizigoj kiujn la bulteno mem kaj aliaj fontoj alportas.
La unuan donas la Valencia Luno de oktobro 1998, kiam ĝi anoncas kiel «grandan novaĵon» Esperanto-kurson en la Universitato de La Laguna (Tenerifo) kun oficiala akademia valoro de 3 kreditoj. Tio estas: sep monatojn post tiu de Valencio, kaj kun unu kredito pli.
La dua venas de la Universitato de La Laguna mem. La tiea universitata esperantista asocio klarigas ke en 1963, kiel omaĝo al eksrektoro, oni kreis en ĝia Lingva Instituto «la unuan Katedron de Esperanto en Hispanio», direktatan de d-ro Rógulo Pérez, kaj lokas ĝian tridek-horan seminarion ekde 1999.
La du aferoj povas kunekzisti: katedro de 1963 ne estas kurso de libera elekto, figuro kiu ne ekzistis ĝis la reformo de la studplanoj de la naŭdekaj jaroj. Sed pli valoras diri ĝin ol kaŝi ĝin: kio estas dokumentita estas ke la kurso de marto 1998 estis la unua kiun la grupo atingis kun kreditoj, kaj ke la bulteno prezentis ĝin kiel la unuan de Hispanio.
Vidu ankaŭ
- La instruado de la grupo: la Esperanto-kursoj kiujn ni okazigis
- Valencia Luno, tria epoko (1991-2002)
Fontoj
- «ESPERANTO ENIRAS UNIVERSITATON TRA LA GRANDA PORDO», de Augusto Casquero, Valencia Luno n-ro 46, aprilo 1998, paĝoj 4 kaj 5. Transskribita kaj kun la faksimiloj en Valencia Luno 1991-2002.
- Programo de la universitata kurso, Valencia Luno n-ro 45, januaro 1998 (datoj, horaroj kaj prelegoj de inaŭguro kaj fermo), en la sama paĝo.
- «VIGLA AKTIVADO», Valencia Luno n-ro 47, oktobro 1998, pri la kurso de La Laguna kun 3 kreditoj kaj la atendo ripeti en Valencio.
- Oftaj demandoj de la universitata Esperanto-asocio de la Universitato de La Laguna, pri la katedro de 1963 kaj la seminario de 1999.
Enskribo aldonita retrospektive la 9-an de septembro 2026. La dato de la enskribo respondas al la originala dokumento aŭ agado.
Legi en:
Ĉi tiu afiŝo ankoraŭ ne havas komentojn. Estu la unua persono, kiu komentas ĝin el la fediverso.